تاریخ : 1405/05/14
در اقتصاد پرنوسان ایران، بازار آهنآلات بهعنوان یکی از ارکان اصلی صنایع ساختمانی، عمرانی و تولیدی، نقشی حیاتی ایفا میکند. قیمت آهنآلات همواره تحت تأثیر عوامل داخلی همچون تورم، سیاستهای دولتی و هزینههای انرژی، و همچنین عوامل خارجی مانند قیمت جهانی فولاد و تحریمها با نوسانات قابل توجهی همراه بوده است. این گزارش بهعنوان راهنمایی جامع برای سال ۱۴۰۵ شمسی، با نگاهی عمیق به وضعیت بازار آهن و بر پایه تحلیل دادههای بهروز و روندهای اخیر، پیشبینیهایی واقعبینانه و کاربردی ارائه میدهد.
به گزارش دمیرنیوز، در این مقاله تحلیلی، ابتدا عوامل تأثیرگذار بر قیمت روز آهنآلات را در دو بخش داخلی و خارجی واکاوی میکنیم، سپس به پیشبینی قیمت محصولات کلیدی مانند میلگرد و تیرآهن با سناریوهای مختلف میپردازیم. همچنین، روند قیمتها در سالهای اخیر را بررسی کرده، بهترین زمانهای خرید را پیشنهاد میدهیم و چشماندازی از بازار در روزهای آینده تا پایان سال ترسیم مینماییم. این تحلیلها بر پایه گزارشهای معتبر مانند انجمن جهانی فولاد و دادههای بازار داخلی استوار است و به فعالان بازار، سرمایهگذاران و مصرفکنندگان کمک میکند تا تصمیمات هوشمندانهتری اتخاذ کنند.
قیمت آهن آلات تحت تاثیر عوامل مختلفی قرار دارد و میتواند بر روی روند بازار تاثیر بگذارد. برای مثال قیمت مسکن و رونق ساخت و ساز در آن، تا حد زیادی به قیمت آهن آلاتی مانند میلگرد یا تیرآهن بستگی دارد. همچنین صنایع عمرانی و راهسازی نیز تحت تاثیر این موضوع قرار میگیرند. به همین دلیل، قبل از ورود به سال ۱۴۰۵ لازم است که روند این تغییرات را پیش بینی کنیم تا بدانیم که تغییرات در بازارهای مسکن یا امور راهسازی به چه صورتی انجام میشوند.
بازار آهنآلات ایران در سالهای گذشته تحت تأثیر عوامل متعددی دستخوش نوسانات چشمگیری شده است. تحولات اقتصادی، نوسانات نرخ ارز، سیاستهای داخلی در حوزه تولید و عرضه و تغییرات بازار جهانی فولاد، همگی نقش پررنگی در تعیین مسیر قیمتها داشتهاند. این تغییرات، محصولات کلیدی همچون میلگرد، تیرآهن، ورق فولادی و پروفیل را بهشدت تحت تأثیر قرار دادهاند و روندی پیچیده و گاه غیرقابلپیشبینی را برای آنها رقمزدهاند.
میلگرد، بهعنوان یکی از پرمصرفترین مقاطع فولادی در صنعت ساختمان، طی سالهای اخیر افزایش قیمت قابلتوجهی را تجربه کرده است. عوامل متعددی از جمله کاهش عرضه داخلی، افزایش هزینههای تولید، نوسانات نرخ ارز و رشد تقاضا در پروژههای عمرانی، این روند صعودی را تقویت کردهاند. در برخی بازههای زمانی، بازار میلگرد دچار شوکهای قیمتی شده، اما در مقاطعی نیز به ثبات نسبی دستیافته است.
قیمت میلگرد ۱۴ ذوبآهن اصفهان، بهعنوان یکی از کالاهای استراتژیک در بازار مقاطع فولادی، از سال ۱۳۹۸ تاکنون تحولات چشمگیری را تجربه کرده است. تحلیل روند قیمتی این محصول نهتنها تصویر دقیقی از وضعیت بازار مقطع فولادی ارائه میدهد، بلکه میتواند نشاندهنده وضعیت کلی اقتصاد کشور، از جمله اثرات تورم، نرخ ارز و سیاستهای اقتصادی باشد.
در ابتدای دوره بررسی، قیمت میلگرد سایز ۱۴ روندی صعودی اما تدریجی را نشان میدهد. این افزایش میتواند ناشی از عواملی نظیر رشد هزینههای تولید و همچنین نوسانات جزئی نرخ ارز باشد. در این بازه، تقاضا برای میلگرد تحت تأثیر ساختوسازهای عمرانی، بهویژه پروژههای مسکن و زیرساختی، در سطحی پایدار قرار داشته است.
قیمت میلگرد در این مدتزمان با ۴ هزار و ۱۷۰ تومان کار خود را آغاز کرد و در یک مسیر صعودی به قیمت ۷ هزار و ۱۰۰ تومان در اوایل اسفندماه سال ۹۸ رسید.
در بخش پایانی نمودار، روند کلی قیمتها همچنان صعودی است، اما شیب افزایش بهوضوح کمتر از دورههای قبلی شده است. این مرحله میتواند نتیجه تلاش دولت برای کنترل تورم و تنظیم بازار باشد. بااینحال، تثبیت قیمتها در سطوح بالا نشاندهنده آن است که عوامل ساختاری (مانند تورم عمومی، کاهش ارزش پول ملی و افزایش هزینههای تولید) همچنان در تعیین قیمت میلگرد نقش عمدهای دارند. در آخرین قیمتگذاری که از میلگرد ۱۴ ذوب در دسترس داریم، قیمت این محصول ۳۰ هزار و ۷۲۷ تومان بوده است. این مبلغ در مقایسه با قیمت مبدأ رشد ۶۳۶ درصدی را از شهریورماه سال ۱۳۹۸ تاکنون داشته است.
طبق بررسی های صورت گرفته توسط کارشناسان آهن آنلاین:
قیمت میلگرد از سال ۹۸ تا ۱۴۰۴ با رشد ۷۴۳٪ از ۴ هزار و ۱۷۰ تومان به ۳۵ هزار و ۱۸۱ تومان رسیده است. بیشترین افزایش در سال ۹۹ رخ داد که قیمت میلگرد ۹۹.۹۷٪ بالا رفت. در سال ۱۴۰۰ این رشد به ۲۸.۵٪ کاهش یافت، اما در ۱۴۰۱ دوباره جهش ۴۵.۲٪ را تجربه کرد. کمترین افزایش مربوط به سال ۱۴۰۲ با ۶.۵۴ ٪ بود، اما در ۱۴۰۳ نرخ رشد دوباره به ۲۹.۳۱٪ رسید.
روند قیمت این محصول در شروع سال ۱۴۰۴ نیز ۳۷ هزار و ۷۲۷ تومان به ثبت رسید که اکنون این قیمتگذاری برابر با ۳۵ هزار و ۱۸۱ تومان است. درحالحاضر قیمت سایز ۱۴ میلگرد ذوب آهن با کاهش ۶.۷۴ درصدی نسبت به شروع سال مواجه است.
در سال ۱۴۰۴ قیمت میلگرد سایز ۱۴ ذوبآهن اصفهان به ۵۸ هزار و ۱۸۲ تومان رسیده که نسبت به شهریور ۱۳۹۸ رشد ۱۲۹۵ درصدی را نشان میدهد. بررسی دادههای سال ۱۴۰۴ حاکی از آن است که قیمت این محصول سال را در محدوده ۳۷ هزار تومان آغاز کرد، اما در پی رکود ساختوساز و کاهش تقاضا، در اردیبهشتماه تا سطح ۳۲ تا ۳۴ هزار تومان کاهش یافت. از خردادماه و با افزایش هزینههای تولید، محدودیت برق و رشد قیمت شمش، روند بازار صعودی شد و نرخها در تابستان به ۳۹ تا ۴۱ هزار تومان رسید. ادامه این روند در شهریورماه با عبور قیمتها از مرز ۴۴ هزار تومان همراه بود.
در نیمه دوم سال و همزمان با تشدید نوسانات ارزی و محدودیت عرضه، قیمتها شتاب گرفت و در آبانماه به بالای ۵۸ هزار تومان رسید که بیانگر رشد بیش از ۵۵ درصدی نسبت به ابتدای سال است. در مجموع، میلگرد ذوبآهن پس از رکود بهاری، در نیمه دوم ۱۴۰۴ وارد مسیر افزایشی پایدار شد که ادامه آن به نرخ ارز، سیاستهای انرژی و سطح تقاضای عمرانی وابسته است.
تیرآهن نیز همانند میلگرد، همواره تحت تأثیر شرایط اقتصادی و عمرانی کشور بوده است. رشد هزینههای تولید، افزایش نرخ ارز و تغییر در میزان تقاضای بازار ساختوساز، مهمترین دلایل نوسانات قیمتی این محصول بهشمار میروند. در دورههایی که پروژههای عمرانی رونق گرفتهاند، قیمت تیرآهن نیز افزایشی بوده، اما در برخی مواقع که رکود بر بازار ساختمان سایه انداخته، این روند تعدیلشده است.
بررسی روند قیمت تیرآهن سایز ۱۴ ذوبآهن اصفهان نشان میدهد که در این بازه زمانی، قیمت این محصول دچار نوسانات متعددی بوده است. بهطورکلی، مسیر قیمت از سال ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۴ دارای روندی افزایشی بوده، اما این افزایش همراه با دورههای اصلاحی و کاهش قیمت نیز بوده است. این نوسانات تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله نرخ ارز، قیمت مواد اولیه، میزان تقاضا در بازار داخلی و نوسانات اقتصادی قرار داشته است.
به گزارش کارشناسان آهن آنلاین:
قیمت تیرآهن، در سالهای اخیر نوسانات زیادی را تجربه کرده است. پایینترین قیمت ثبتشده مربوط به سال ۱۳۹۸ است که قیمت هر کیلوگرم تیرآهن شاخه ۱۴ با حداقل قیمت ۴۵,۰۰۰ ریال معامله میشد. بالاترین قیمت تیرآهن نیز در تیرماه ۱۴۰۴ مشاهده شد، جاییکه قیمت تیرآهن به سقف ۴۴۵.۴۵۵ ریال رسید. در سالهای ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹، قیمت تیرآهن با ثبات نسبی همراه بود، اما از سال ۱۴۰۱ به بعد، روند افزایشی شدیدی آغاز شد. این افزایش در سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ به اوج خود رسید و در سال ۱۴۰۴ اوج قیمتی خود را تجربه کرد.
قیمت تیرآهن سایز ۱۴ ذوب آهن از سال ۹۸ تا انتهای تیرماه ۱۴۰۴ رشد ۸۰۵ درصدی را تجربه کرده است. در سال ۹۹ افزایش قیمت این محصول نسبت به ابتدای سال، رشد ۷۲ درصدی، در سال ۱۴۰۰ افزایش قیمت مسیر کندتری را طی کرد و شاهد رشد ۱۴.۸۵ درصدی بود. در سال ۱۴۰۱ نیز قیمت انتهای سال نسبت به ابتدای سال نزدیک به ۸۳ درصد افزایش قیمت را تجربه کرده است.
عملکرد قابلتوجه تیرآهن در سال ۱۴۰۲ نیز نمی توان از آن گذشت، چراکه برخلاف سالهای گذشته، طی این دوره سالانه تیرآهن با عقبنشینی قیمتی ۱۷ درصدی نسبت به ابتدای سال ۱۴۰۲ همراه بوده است. این مسیر کاهشی طی سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ جبران شد و در مدت زمان ۴ ماهه منتهی به تیرماه ۱۴۰۴ افزایش قیمت تیرآهن نسبت به شروع سال ۴.۶۵ درصد بوده است.
قیمتها هر ساله با درصد رشد بالا همراه بودهاند اما در ۱۴۰۳ درصد مسیر رشد، کمی کاهش یافته که ممکن است نشانهای از کاهش شتاب تورمی در این بازار باشد. کمترین رشد سالانه در ۱۴۰۳ رخ داده که ۴۰ درصد افزایش داشته، که در مقایسه با سالهای قبل روند کاهشی در شدت افزایش قیمت دیده میشود.
بررسی روند قیمتی تیرآهن سایز ۱۴ ذوبآهن اصفهان در سال ۱۴۰۴ نشان میدهد این محصول سال را با نرخ حدود ۳۹ هزار تومان آغاز کرد و در پی رکود بازار و کاهش تقاضا، در ماههای ابتدایی تا محدوده ۳۴ تا ۳۵ هزار تومان کاهش یافت. از ابتدای تابستان و همزمان با رشد نرخ ارز، محدودیتهای انرژی و افزایش قیمت شمش، روند بازار صعودی شد و قیمتها به کانال ۵۰ هزار تومان و سپس بالای ۶۰ هزار تومان رسید.
در نیمه دوم سال نیز نرخها با نوسان محدود تثبیت شد و تا آبانماه به حوالی ۶۲ هزار تومان نزدیک شد. در مجموع، تیرآهن سایز ۱۴ در سال ۱۴۰۴ بیش از ۵۰ درصد رشد را تجربه کرد و ادامه این روند به نوسانات ارزی، سیاستهای انرژی و وضعیت عرضه و تقاضا وابسته است.
ورق فولادی که کاربرد گستردهای در صنایع مختلف نظیر خودروسازی، لوازمخانگی و صنعت ساختمان دارد، از جمله محصولاتی است که نوسانات قیمتی آن نهتنها به عوامل داخلی، بلکه به تحولات بازار جهانی فولاد نیز وابسته است. محدودیتهای وارداتی، نوسان نرخ ارز و سیاستهای عرضه داخلی، همگی از عوامل تأثیرگذار بر قیمت این محصول بودهاند
بررسی تغییرات قیمت ورق سیاه ضخامت ۲ فولاد مبارکه طی شش سال اخیر نشان میدهد که این محصول دچار نوسانات شدید قیمتی شده است. روند کلی نشان از افزایش مداوم قیمت با جهشهای ناگهانی در برخی سالها دارد.
مطابق با تحلیلهایی که توسط کارشناسان آهن آنلاین صورت گرفته است:
قیمت ورق سیاه از میانگین ۶۱,۱۸۶ ریال در سال ۱۳۹۸ به بیش از ۳۷۵.۴۵۵ ریال در سال ۱۴۰۴ رسیده است. کمترین قیمت ثبتشده در سال ۱۳۹۸ معادل ۵۱,۶۰۰ ریال در تاریخ ۲۶ آبانماه بوده است و بیشترین قیمت این محصول در ۲۹ بهمن ۱۴۰۱ و برابر با ۴۴۰.۹۱۸ ریال ثبتشده است.
سال ۱۴۰۱، بزرگترین رشد قیمتی اتفاق افتاد و میانگین قیمت طی این سال ۶۵ درصد افزایش داشت. این رشد بیسابقه ناشی از افزایش نرخ ارز، کاهش عرضه و رشد شدید تقاضا بود. در سال ۱۴۰۳ بازه قیمتی ورق سیاه ۲ درصد نسبت به سال قبل رشد داشته که نشاندهنده ورود بازار به یک دوره تثبیت نسبی است.
نکته قابل تأمل جایی است که در سال ۱۴۰۴ محصول ورق سیاه ضخامت ۲ فولاد مبارکه در تیرماه به قیمتی رسیده است که در مقایسه با شروع سال ۱۴۰۴ اُفت قیمتی داشته است. این محصول در آغاز سال ۱۴۰۴ با قیمت ۳۹۲.۷۲۷ ریال شروع به فعالیت کرد و اکنون به ۳۷۵.۴۵۵ ریال رسیده است.
بررسی روند قیمتی ورق گرم فولاد مبارکه با ضخامت ۲ میلیمتر و سایز ۱۰۰۰ در سال ۱۴۰۴ نشان میدهد این محصول سال را در محدوده ۳۹ هزار تومان آغاز کرد، اما در پی رکود نسبی بازار و کاهش تقاضا، در ماههای ابتدایی تا کانال ۳۵ هزار تومان عقبنشینی کرد. از ابتدای تابستان و همزمان با افزایش نرخ ارز، رشد هزینههای تولید و محدودیت عرضه، روند قیمتها صعودی شد و به محدوده ۴۵ تا ۵۰ هزار تومان رسید. در نیمه دوم سال نیز با تشدید انتظارات تورمی و افزایش تقاضای صنایع پاییندستی، نرخها تا بازه ۶۵ تا ۶۸ هزار تومان افزایش یافت. قیمت این محصول در سال ۱۴۰۴ بیش از ۶۵ درصد رشد را تجربه کرد و تحت تأثیر نوسانات ارزی، سیاستهای فروش تولیدکنندگان و شرایط صنایع مصرفکننده، به یکی از شاخصهای مهم بازار فولاد کشور تبدیل شد.
پروفیل که در صنایع مختلف، بهویژه در تولید درب و پنجرههای فلزی کاربرد دارد، یکی دیگر از محصولات فولادی است که در سالهای اخیر دستخوش افزایش قیمت شده است. رشد هزینههای تولید و تغییر در میزان عرضه و تقاضا، از مهمترین دلایل این افزایش بودهاند؛ در نمودار زیر قیمت پروفیل ضخامت ۲، سایز ۴۰*۴۰ اصفهان را از سال ۱۴۰۱ مشاهده می کنید.
به گزارش کارشناسان آهن آنلاین:
روند قیمتی پروفیل در سالهای اخیر نشاندهنده افزایش مداوم قیمت با نوسانات مشخص است. قیمت پروفیل ۴۰×۴۰ ضخامت ۲ اصفهان نیز طی ۴ سال گذشته رشد قابلتوجهی را تجربه کرده و میانگین قیمت آن بیش از ۹۴ درصد افزایش یافته است.
در این مدت، کمترین قیمت ثبتشده مربوط به سال ۱۴۰۱ بود که پروفیل ۴۰×۴۰ در برخی مقاطع با قیمت ۱۹۵,۴۲۰ ریال در آذرماه سال ۱۴۰۱ معامله شد. بالاترین قیمت نیز در فروردینماه ۱۴۰۴ ثبتشده که به سقف ۴۴۱.۸۱۸ ریال رسید. در پایان سال ۱۴۰۳، قیمت پروفیل نسبت به شروع سال ۳.۶۱ درصد افزایش را تجربه کرده است و از سوی دیگر میتوان بررسی کرد که در مقایسه با رشد قیمتی در سال ۱۴۰۲ شاهد کاهش ۶۰ درصدی بوده است.
قیمت پروفیل در تیرماه ۱۴۰۴ بر پایه قیمت ۴۰۰.۰۰۰ ریال مورد معامله قرار میگیرد و نکته جالب این است که این محصول نسبت به شروع سال ۱۴۰۴ عقبنشینی ۹ درصدی را تجربه کرده است.
پروفیل فولادی، بهویژه در سایز ۴۰×۴۰ با ضخامت ۲ میلیمتر، در سال ۱۴۰۴ یکی از محصولات پرنوسان بازار آهنآلات بهشمار میرود و مسیر قیمتی آن بهطور مستقیم تحت تأثیر شرایط کلی اقتصاد و وضعیت صنایع وابسته قرار داشت. بررسی روند این محصول نشان میدهد که بازار سال را در فضایی نسبتاً محتاطانه آغاز کرد و در ماههای ابتدایی، همزمان با کاهش سطح فعالیتهای عمرانی و افت نسبی تقاضا، با نوعی رکود معاملاتی همراه شد. در این مقطع، فضای انتظاری حاکم بر بازار و محدود شدن پروژههای ساختمانی موجب شد معاملات با احتیاط بیشتری انجام شود و تحرک قابلتوجهی در بازار شکل نگیرد.
با گذر از فصل بهار و ورود به ماههای گرم سال، شرایط بازار بهتدریج تغییر کرد و نشانههایی از بازگشت تقاضا در معاملات پروفیل نمایان شد. افزایش هزینههای تولید، محدودیتهای عرضه و تقویت انتظارات تورمی، زمینه را برای شکلگیری یک روند صعودی فراهم کرد و بازار در نیمه دوم سال وارد فاز پرتحرکتری شد. در ماههای پایانی نیز، با تثبیت نسبی شرایط و کاهش هیجانات مقطعی، معاملات بهسمت ثبات حرکت کرد و نوعی تعادل نسبی میان عرضه و تقاضا برقرار شد. این روند نشان میدهد که بازار پروفیل در سال ۱۴۰۴ بیش از هر چیز تابع تحولات کلان اقتصادی، وضعیت ساختوساز و سیاستهای تولیدکنندگان بوده و همچنان حساسیت بالایی نسبت به متغیرهای بیرونی دارد.
بازار آهنآلات ایران در سالهای اخیر با فراز و نشیبهای فراوانی روبهرو بوده است. درحالیکه برخی دورهها با رشد قیمت شدید همراه بودهاند، در مقاطعی دیگر، ثبات نسبی به چشمخورده است. عوامل کلیدی همچون نرخ ارز، سیاستهای اقتصادی، میزان عرضه و تقاضا و شرایط بازار جهانی فولاد، همچنان تعیینکننده مسیر آینده این صنعت خواهند بود. چنانچه اقتصاد داخلی به سمت ثبات پیش رود و برنامهریزی بهینهای برای تولید و عرضه انجام شود، میتوان به آیندهای متعادلتر برای این بازار امیدوار بود.
قیمت آهنآلات در سال ۱۴۰۵ تحت تأثیر مجموعهای از عوامل اقتصادی، سیاسی و صنعتی قرار خواهد گرفت. باتوجهبه شرایط خاص اقتصاد ایران و تحولات جهانی، روند قیمت این محصولات میتواند دستخوش نوسانات جدی باشد. در ادامه به بررسی برخی از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر بازار آهنآلات در سال ۱۴۰۵ میپردازیم.
در این بخش به بررسی عوامل داخلی موثر بر قیمت آهن آلات میپردازیم.
یکی از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر قیمت آهنآلات، قیمت تمامشده مواد اولیه از جمله قراضه و سنگآهن خواهد بود. در مرحله ابتدایی تولید مقاطع فولادی، هزینه مواد اولیه مصرفی نقش تعیینکنندهای در قیمت نهایی محصولات دارد و هرگونه تغییر در این بخش، مستقیماً به بازار منتقل میشود. همانگونه که اشاره شد، موادی نظیر قراضه آهن، سنگآهن و سایر عناصر آلیاژی مانند نیکل و کروم در فرآیند تولید میلگرد و دیگر محصولات فولادی مورد استفاده قرار میگیرند.
در سال ۱۴۰۴، افزایش هزینه استخراج در معادن داخلی و محدودیتهای حملونقل مواد معدنی، باعث شد قیمت مواد اولیه با نوسانات بیشتری همراه شود. بنابراین افزایش قیمت این مواد، چه به دلیل کاهش عرضه و چه بهواسطه رشد هزینههای تولید، میتواند به افزایش قیمت نهایی آهنآلات منجر شود.
قیمت قراضه آهن
برای پیشبینی قیمت آهنآلات در سال ۱۴۰۵، بررسی روند قیمت سنگآهن و قراضه آهن اهمیت بالایی دارد. سنگآهن بهعنوان یکی از اصلیترین نهادههای تولید فولاد، نقش محوری در قیمتگذاری مقاطع فولادی دارد و تغییرات آن میتواند بهتنهایی جهت بازار را تغییر دهد. بر اساس دادههای موجود از سال ۱۴۰۴، میزان تقاضا برای سنگآهن در داخل کشور افزایش یافته و قیمت آن نیز تحت تأثیر رشد مصرف صنایع فولادی، روندی صعودی را تجربه کرده است. افزایش صادرات مواد معدنی و رقابت میان واحدهای فولادی برای تأمین سنگآهن داخلی، یکی از متغیرهای جدیدی است که میتواند فشار مضاعفی بر قیمت این ماده اولیه وارد کند. در نتیجه، تداوم این شرایط میتواند به افزایش قیمت تمام مقاطع فولادی در سال ۱۴۰۵ منجر شود.
بخش قابلتوجهی از فرآیند تولید فولاد به مصرف حاملهای انرژی وابسته است و هزینه انرژی سهم مهمی در بهای تمامشده محصولات فولادی دارد. میزان مصرف انرژی در واحدهای مختلف فولادی متفاوت بوده و همین موضوع باعث اختلاف هزینه تولید میان تولیدکنندگان میشود. از سوی دیگر، قیمت آهن و قیمت نفت بهصورت غیرمستقیم به یکدیگر وابستهاند و نوسانات قیمت نفت میتواند از مسیر هزینه انرژی و حملونقل، بر بازار آهنآلات اثر بگذارد.
در سال ۱۴۰۴، قطعیهای گسترده برق و گاز باعث کاهش تولید بسیاری از واحدهای فولادی شد و هزینههای جانبی تولید را بهشدت افزایش داد. قیمت نفت همانند شمشیری دولبه عمل میکند؛ کاهش آن میتواند رشد اقتصادی کشورهای مصرفکننده را بهدنبال داشته باشد و افزایش آن، هزینه تولید را در کشورهای وابسته به انرژی بالا ببرد. به همین دلیل، بحران انرژی یکی از عوامل کلیدی اثرگذار بر قیمت آهنآلات در سال ۱۴۰۵ خواهد بود.
دولتها همواره با استفاده از ابزارهای مختلف، نقش مهمی در تنظیم بازار آهنآلات ایفا میکنند. نرخ ارز یکی از اصلیترین این ابزارهاست که با افزایش آن، هزینه تولید و قیمت مقاطع فولادی افزایش مییابد. علاوهبر این، سیاستهای دولت در حوزه واردات و صادرات، نحوه عرضه محصولات در بورس کالا و قیمتگذاری، میتواند جهت حرکت بازار را تعیین کند.
در سال ۱۴۰۴، تغییرات مکرر در سیاستهای عرضه فولاد در بورس کالا و اعمال محدودیتهای مقطعی صادراتی، موجب افزایش عدم قطعیت در بازار شد. در سال ۱۴۰۵، اجرای سیاستهای انقباضی میتواند با کاهش نقدینگی، تقاضای آهنآلات را محدود کند، در حالیکه سیاستهای انبساطی و افزایش مخارج عمرانی، احتمال رشد قیمتها را افزایش خواهد داد. تداوم کسری بودجه دولت و تورم بالای ۳۰ درصد نیز میتواند فشار بیشتری بر صنایع فولادی وارد کند.
یکسانسازی نرخها به سمت سطوح نزدیک به بازار آزاد، که در بودجه ۱۴۰۵ با نرخ مبنای ۱۲۳ هزار تومانی و اقدامات اولیه اجرای آن در اوایل سال؛ حذف گسترده ارز ترجیحی و نزدیک شدن نرخ رسمی به آزاد در جریان است، احتمالاً مهمترین عامل تعیینکننده بازار آهنآلات در سال ۱۴۰۵ خواهد بود.
با توجهبه وابستگی بالای صنعت فولاد به واردات قراضه، مواد اولیه، انرژی و تجهیزات، افزایش نرخ ارز مؤثر که هماکنون دلار آزاد در محدوده ۱۵۵تا ۱۵۸ هزار تومان معامله میشود، هزینه تمامشده تولید را بهطور مستقیم بالا میبرد و فشار صعودی شدیدی روی قیمت میلگرد، تیرآهن، ورق و سایر مقاطع وارد میکند. در کوتاهمدت این سیاست انتظارات تورمی را تشدید کرده، تقاضای احتیاطی و سفتهبازی را افزایش میدهد و بازار را پرنوسان میکند؛ اما در میانمدت ممکن است با حذف رانت و شفافیت بیشتر، صادرات فولاد را رقابتیتر کند، هرچند رکود تقاضای داخلی،بهویژه بخش ساختوساز بهدلیل تورم و کاهش قدرت خرید، بزرگترین چالش خواهد بود.
فعالان بازار آهن عمدتاً انتظار افزایش قیمتها و نوسانات بالا را دارند و بسیاری از معاملهگران و انبارداران با احتیاط عمل میکنند؛ برخی خریدهای پیشدستانه انجام میدهند و عدهای منتظر تثبیت نرخ ارز و نشانههای واقعی اجرای کامل تکنرخی هستند تا موقعیت خود را روشن کنند. در کل، سال ۱۴۰۵ برای بازار آهن سالی پرریسک اما با پتانسیل رشد قیمتها البته به شرط کنترل نسبی تورم و انرژی پیشبینی میشود.
تعرفههای صادراتی و وارداتی یکی دیگر از عوامل تعیینکننده قیمت آهنآلات هستند. افزایش تعرفه واردات در کوتاهمدت میتواند از تولید داخلی حمایت کرده و موجب رشد قیمتها در بازار داخل شود، اما در بلندمدت، واکنش کشورهای طرف تجاری ایران اهمیت بالایی دارد.
اعمال سیاستهای محدودکننده صادراتی برای کنترل بازار داخلی در سال ۱۴۰۴، باعث کاهش عرضه برخی محصولات در بازار جهانی و تغییر مسیر فروش تولیدکنندگان شد. قیمت جهانی فولاد و میزان صادرات محصولات فولادی ایران نیز نقش مهمی در تعیین قیمت داخلی دارند؛ بهطوریکه افزایش تقاضای جهانی و سهم بیشتر ایران در بازار صادراتی میتواند قیمتها را بالا ببرد، درحالیکه موانع صادراتی یا کاهش تقاضای بینالمللی احتمال کاهش قیمتها را به همراه خواهد داشت.
وضعیت کلی اقتصاد کشور تأثیر مستقیمی بر قیمت آهنآلات دارد. در صورتی که دولت نقش حمایتکننده از بازار آهنآلات و مقاطع فولادی داشته باشد، قیمت این محصولات نیز با کاهش روبرو خواهد شد، ولیکن در شرایطی که اقتصاد با رکود مواجه باشد، تقاضای مصرفی کاهش یافته و قیمتها تحت فشار قرار میگیرند؛ اما کاهش ارزش پول ملی و افزایش هزینههای تولید، طبیعتا قیمت فولاد هم روند افزایشی میگیرد. در سال ۱۴۰۴، کاهش قدرت خرید مصرفکنندگان و رکود در بسیاری از صنایع پاییندستی فولاد، باعث افت محسوس تقاضای واقعی شد. در مقابل، در مواقعی که دولت تصمیم به افزایش ساخت و ساز میگیرد، تقاضا از جانب خریداران هم بیشتر شده و قیمتها هم متناسب با آن افزایش خواهند یافت.
رشد متوالی و کلی قیمتها که آن را به نام تورم میشناسند، یکی از مهمترین معضلات اقتصادی بسیاری از کشورهای درحالتوسعه، به ویژه در ایران به حساب میآید. افزایش مستمر سطح عمومی قیمتها، هزینههای تولید، دستمزد و حملونقل را بالا میبرد و این افزایش هزینهها در نهایت به قیمت نهایی محصولات فولادی منتقل میشود. تورم مزمن بالای ۳۰ درصد در سال ۱۴۰۴، موجب شد بسیاری از تولیدکنندگان فولاد قیمتگذاری خود را با نگاه کوتاهمدت و محافظهکارانه انجام دهند. درصورت تداوم این شرایط در سال ۱۴۰۵، انتظار میرود بازار آهنآلات همچنان با نوسانات مقطعی همراه باشد.
دسترسی صنایع فولادی به منابع مالی و نرخ بهره بانکی میتواند در تعیین قیمت آهنآلات مؤثر باشد. اگر نرخ بهره افزایش یابد، هزینه تأمین مالی برای کارخانهها بیشتر شده و در نتیجه قیمت محصولات نهایی بالا میرود؛ در هیمن رابطه گفتنی است در سال ۱۴۰۴، سختگیری بانکها در پرداخت تسهیلات و کاهش سرمایه در گردش واحدهای فولادی، تولید برخی کارخانهها را با اختلال مواجه کرد. در مقابل، اگر سیاستهای بانکی بهسمت کاهش نرخ بهره و تسهیل دسترسی به تسهیلات بانکی باشد، میتواند به کاهش هزینههای تولید و در نتیجه تثبیت قیمتها کمک کند.
از دیگر مشخصههایی که میتواند بر قیمت محصولات فولادی در ۱۴۰۵ تأثیر بگذارد، کمبود نقدینگی خواهد بود. بهگونهای که این عامل، کاهش تقاضای آهن و فولاد در حوزه مسکن را رقم میزند، بهویژه در پروژههای بخش خصوصی و ساختوسازهای کوچکمقیاس. در نتیجه، انتظار برای کاهش بیشتر قیمتها در بازار تقویت شده و متقاضیان آهنآلات را در فاز انتظار فرو میبرد رفتاری که در ماههای پایانی ۱۴۰۴ نیز بهوضوح قابل مشاهده بوده است و در نهایت، مانع از شکلگیری خریدهای مؤثر و پایدار در بازار آهنآلات خواهد شد.
میزان تولید داخلی یکی از عوامل کلیدی در تعادل بازار آهنآلات است. افزایش تولید باعث رشد عرضه شده و درصورت ثابت بودن تقاضا، میتواند قیمتها را کاهش دهد. بهعنوان مثال اگر نرخ تولید آهن آلات افزایش یابد، عرضه این محصولات نیز افزایش مییابد. این یعنی با افزایش عرضه این محصولات، تقاضا نسبت به مقدار عرضه کمتر خواهد بود که خود میتواند منجر به کاهش قیمت آهن آلات شود. از طرفی، با افزایش نرخ تولید ممکن است هزینههای تولید مقاطع فولادی کاهش یابد.
با این حال، کاهش ظرفیت تولید برخی واحدهای فولادی در سال ۱۴۰۴ بهدلیل بحران انرژی، عرضه بازار را محدود کرد, هرچند از سویدیگر، افزایش تولید میتواند با افزایش بهرهوری و کاهش هزینههای متوسط، اثر تعدیلی بر قیمتها داشته باشد. در همین راستا میتوان گفت افزایش نرخ تولید میتواند منجر به کاهش هزینههای تولید این فلزات بهدلیل بهرهوری بیشتر، مشارکت کارگران بیشتر یا حتی استفاده از تجهیزات پیشرفتهتر گردد.
باتوجهبه برنامههای توسعهای دولت و سیاستهای بخش مسکن، میزان تقاضای آهنآلات در سال ۱۴۰۵ میتواند تغییر کند اجرای پروژههای عمرانی بزرگ میتواند تقاضا را افزایش داده ، همچنین سیاستهای تشویقی برای رونق ساختوساز که قیمتها را صعودی کند. کاهش حدود ۴۰ درصدی صدور پروانههای ساختمانی در نیمه نخست سال ۱۴۰۴ نشاندهنده رکود عمیق در بازار مسکن است و تداوم این رکود در سال ۱۴۰۵ میتواند باعث کاهش تقاضا و تعدیل قیمت آهنآلات شود.
تحولات فناورانه در صنعت فولاد میتواند هزینه تولید و قیمت نهایی محصولات را تحت تأثیر قرار دهد. درصورتیکه کارخانههای داخلی به فناوریهای جدید برای کاهش هزینههای تولید و بهبود بهرهوری روی آورند، قیمت محصولات فولادی متعادلتر خواهد شد؛ اما اگر سرمایهگذاری در این حوزه کاهش یابد، هزینههای تولید بالا رفته و به افزایش قیمتها منجر خواهد شد. ولیکن عقبماندگی برخی واحدهای تولیدی از فناوریهای کممصرف و بهینه انرژی، یکی از چالشهای اصلی صنعت فولاد در سالهای اخیر بوده است. درصورت تداوم این وضعیت در سال ۱۴۰۵، هزینههای تولید و قیمتها تحت فشار صعودی باقی خواهند ماند.
عوامل خارجی نیز از جمله عوامل موثر قیمت آهن آلات هستند که در ادامه به بررسی آنها خواهیم پرداخت. با توجهبه افزایش وابستگی بازار داخلی آهنآلات به متغیرهای فرامرزی، نقش عوامل خارجی در سال ۱۴۰۵ پررنگتر از سالهای قبل ارزیابی میشود.
یکی دیگر از عوامل موثر در قیمت آهن آلات تورم و قیمت جهانی فولاد است. چراکه با افزایش قیمت این محصولات در سطح جهانی، در ایران هم آهنآلات گران خواهد شد و قیمتها بهصورت روزانه و در بیشتر مواقع بهصورت لحظهای افزایشی میشود. در شرایطیکه بازار داخلی با رکود تقاضا مواجه باشد، نوسانات قیمت جهانی میتواند از مسیر انتظارات تورمی و نرخ ارز، اثر خود را سریعتر بر بازار ایران نشان دهد.
همچنین گفتنی است کشورهای پیشرفته و توسعه یافته برای کاهش هزینههای تولید خود و برای اینکه بتوانند از نیروی کار ارزان استفاده نمایند، کارخانههای تولیدی خود را به کشورهایی منتقل کردهاند که درحال توسعه هستند. این روند در سالهای اخیر باعث افزایش سهم کشورهای درحالتوسعه در تولید فولاد جهانی شده است.
از این رو قیمت جهانی فولاد و تورم هم از عوامل تاثیرگذار بر قیمت آهن آلات بهشمار میروند.
پیشبینی کاهش قیمت سنگ آهن به زیر ۱۰۰ دلار در تن، تحت تأثیر رکود اقتصاد چین، میتواند بهعنوان عامل جدیدی، قیمت جهانی فولاد را کاهش دهد. درصورت تحقق این سناریو، فشار کاهشی بر قیمت جهانی فولاد میتواند بهصورت محدود به بازار داخلی ایران منتقل شود، هرچند اثر آن به سیاستهای ارزی و تجاری داخلی وابسته خواهد بود.
افزایش قیمت جهانی آهن آلات ممکن است به تغییرات قیمتی و نوسانات بازار محصولات ساختمانی در ایران منجر شود. این تأثیر بهویژه در مقاطعی که عرضه داخلی محدود است یا صادرات افزایش مییابد، پررنگتر میشود.
سازماندهی صنعت ساختوساز و اعمال سیاستهای تعیین قیمت مناسب در داخل به منظور کاهش تاثیرات منفی این نوسانات، از جمله چالشهایی است که دولت ایران با آن مواجه است.
قیمت جهانی فولاد در واقع همان قیمت های صادراتی کشورهای تامین کننده در بازار های داخلی و خارجی محسوب میگردد. این قیمتها معمولاً براساس قراردادهای منطقهای و شاخصهای بینالمللی تعیین میشوند.
شاخص قیمت جهانی آهن آلات و محصولات فولادی یکی از فاکتورهای مهمی است که تحولات قیمت جهانی این محصولات را برمبنای یک سال پایه نشان خواهد داد.
ایران نیز در تعیین این قیمت های جهانی نقش قابلتوجهی دارد. بهویژه در بازار بیلت و اسلب منطقه، ایران بهعنوان یکی از تأمینکنندگان اثرگذار شناخته میشود. در حالحاضر محصولاتی از ایران مانند بیلت و اسلب برای تعیین قیمت جهانی آهن بهعنوان یک معیار درنظر گرفته خواهند شد. هرگونه محدودیت صادراتی یا اختلال در عرضه این محصولات میتواند جایگاه ایران در این شاخصها را تضعیف کند.
به طورکلی قیمت آهن آلاتی مانند میلگرد، پروفیل و ورق در کشورهای همسایه مانند ترکیه برای فعالان حوزه آهن آلات در مقایسه با کشورهای دوردست از اهمیت بالاتری برخوردار است.که این موضوع بهدلیل همپوشانی بازار صادراتی و وارداتی ایران با ترکیه.
همچنین قیمت آهن در کشورهای منطقه از جمله برخی از کشورهای شوروی سابق که به آن CIS گفته میشود هم اهمیت زیادی دارد. کشورهای CIS از بازیگران اصلی بازار شمش و اسلب در منطقه محسوب میشوند.
علاوهبر قیمت آهن الات در ترکیه و منطقهی سی آی اس، قیمت آهن آلات در چین که بهعنوان بزرگترین تولیدکنندهی فولاد در جهان شناخته میشود هم از اهمیت بسیاری برای تمامی کشورهای دنیا برخوردار است. کشور چین که حدود نیمی از فولاد دنیا را تامین میکند، بازار فولاد در همه جهان را تحت سلطه خود دارد و تحت تأثیر قرار میدهد.
تحلیلگران باتجربه بازارهای جهانی آهن در تمامی نقاط دنیا به دقت تغییر و تحولات اقتصادی و سیاسی چین را رصد میکنند تا بدین طریق بتوانند از آینده قیمتهای جهانی فولاد آگاه شوند. بهعنوان مثال زمانی که دولت چین بهدلیل سیاستهای محیط زیستی قصد داشت تا تولید فولاد چین را کاهش دهد، نگرانیهایی در جهان صورت گرفت که با کم شدن تولیدات فولاد چین عرضه آن در بازارهای جهانی کاهش یافته و درنتیجه قیمت آهن در دنیا افزایشی شود.
از طرفدیگر، زمانی که رکود در بخش ساختوساز و بازار مسکن چین زیاد شد، این انتظار در دنیا شکل گرفت که تقاضای فولاد چین بهعنوان پرمصرفترین کشور جهان کاهش یافته و درنتیجه تقاضای کل جهان کم خواهد شد و درنتیجه قیمت فولاد روند کاهشی را تجربه میکند که البته همینطور نیز شد. در سال ۱۴۰۴، بحران بدهی شرکتهای ساختمانی چین و کاهش پروژههای عمرانی، نقش مهمی در افت تقاضای جهانی فولاد ایفا کرد.
بنابراین فعالان بازار آهن در ایران هم باید به دقت تغییر و تحولات سیاسی-اقتصادی کشورهایی مانند چین را رصد کنند تا بتوانند بر مبنای آن آینده بازار آهن آلات را پیشبینی و تصمیمات بهتری در این خصوص اتخاذ کنند.
جنگ تجاری آمریکا-چین و سیاستهای تعرفهای ترامپ در سال ۱۴۰۵، بهعنوان عامل جدیدی، میتواند نوسانات جهانی را تشدید کند. بهویژه در بازار فولاد و محصولات وابسته به زنجیره تأمین چین.
قیمت آهن آلات، نقش مهمی در شکل گیری شاخصهای اقتصاد جهانی دارد. قیمت این مقاطع برای بسیاری از صنایع مانند ساختوساز، خودروسازی و غیره تعیین کننده کلیدی هزینه تولید خواهد بود.
افزایش قیمت مقاطع فلزی می تواند سبب افزایش قیمت تمام شده کالاها و خدمات و در پی آن افزایش نرخ تورم گردد. این موضوع در اقتصادهای درحالتوسعه، اثر شدیدتری بر مصرفکننده نهایی دارد. این امر میتواند بر هزینههای مصرف کننده و رشد اقتصادی کلی یک کشور تأثیر قابلتوجهی داشته باشد.
از طرفیدیگر، قیمت پایین این محصولات میتواند منجر به کاهش سود برای شرکتهای معدنی و کاهش سرمایهگذاری در این بخش گردد.
کاهش سرمایهگذاری در معادن سنگآهن و زنجیره فولاد میتواند در میانمدت به کمبود عرضه منجر شود. این موضوع میتواند بهطور کلی تأثیر موجداری بر کل اقتصاد جهانی داشته باشد.
پیشبینی رشد ۴.۵ درصدی بازار فولاد ایران در سال ۱۴۰۵ میلادی، تحت تأثیر روند جهانی، میتواند عامل مثبتی باشد اما رکود کلی تقاضا در جهان چالشزا است. درصورت تداوم سیاستهای انقباضی در اقتصادهای بزرگ، این رشد با ریسک تحقق مواجه خواهد بود.
نقش سیاستهای دولت بر قیمت آهن آلات را نمیتوان دست کم گرفت. سیاستهای دولتی در یک کشور تأثیر مهمی بر قیمت آهن آلات دارند، زیرا دولتها از طریق اعمال سیاستهای مالی، تجاری و صنعتی میتوانند در صنعت آهن آلات موثر باشند.
دولت به دو صورت مستقیم و غیرمستقیم بر بازار آهن آلات میتواند تأثیر بگذارد.
این تأثیرات شامل تصمیمات ارزی، تعرفهای، صادراتی و حتی دیپلماسی اقتصادی میشود. این تأثیرات لزوماً سبب رونق بازار نشده و برخی از این تصمیمات حتی باعث رکود و سقوط بازار آهن خواهند شد.
از جمله این تصمیمات میتوان به بازارسازی و بازاریابی در جهان به منظور تولیدات بخش خصوصی و تسهیل فروش کالای آنها اشاره کرد. اما به دلایل ارجح بودن سیاست بر اقتصاد در نگاه دولت، عملاً دولت فرصتهای اقتصادی خود برای ایجاد رونق در بازار آهن آلات و دیگر بازارها را از دست داده و میسوزاند.
در حالحاضر نیز به نظر توافق سیاسی دور از دسترس است و احتمال برگشت رونق به بازارها مانند رونق ساختوساز و افزایش تقاضای مقاطع طولی فولادی و بهدنبال آن رونق بازار آهن تقریباً دور به نظر میرسد.
توافقی که میتوانست صادرات و سود تولید کنندگان مقاطع فولادی در کشور را بیشتر کرده و رونق را به بازار آهن آلات برگرداند.
تأثیر تحریم ها و روابط بین المللی
تحریمها و سیاستهای بینالمللی نقش مهمی در تعیین قیمت فولاد ایران دارند. اگر در سال ۱۴۰۵ توافقات جدیدی حاصل شود و صادرات فولاد ایران با سهولت بیشتری انجام شود، درآمدهای ارزی کشور افزایشیافته و امکان کاهش هزینههای تولید فراهم میشود؛ بهویژه از طریق کاهش هزینه نقلوانتقال مالی و حملونقل. اما درصورتیکه تحریمها تشدید شوند، هزینههای مبادلات تجاری افزایشیافته و ممکن است قیمت داخلی آهنآلات تحتفشار افزایش قرار گیرد. در این سناریو، احتمال رشد قیمتها حتی در شرایط رکود تقاضا نیز وجود دارد.
برای اینکه پیشبینی درست و منطقی از قیمت آهنآلات داشته باشید، باید از دو روش تحلیل تکنیکال و بنیادی به صورت همزمان استفاده کنید. در تحلیل بنیادی، طبق اخبار و عوامل تاثیرگذار بر قیمتها، روند بازار را در درازمدت پیشبینی میکنند؛ در حالی که در تحلیل فنی یا تحلیل تکنیکال، بر مبنای الگوهای قیمتی، روند بازار را در کوتاهمدت و میانمدت و بلندمدت پیشبینی میکنند.
توجه داشته باشید که استفاده از روش تکنیکال برای پیش بینی قیمت آهن و میلگرد، به دلیل تاثیرپذیری قیمتها از فضای خبری در ایران کاربرد چندانی ندارد. البته بهتر است این نوع از تحلیل را کاملا کنار نگذاشته و از آن نیز استفاده کنید. این نکته را هم در نظر داشته باشید که بعد از اتفاقات سیاسی و اقتصادی، پیشبینیهای خود را بهروز کنید.
با توجه به اینکه تحلیل قیمت میلگرد یک امر تخصصی است، متخصصان با بررسی اخبار، تحلیل بنیادی و تکنیکال این کار را انجام میدهند. اما شما نیز میتوانید با بررسی برخی عوامل تاثیرگذار در بازار میلگرد، قیمت آینده آن را پیش بینی کنید و با داشتن آگاهی بیشتر نسبت به خرید و فروش آن، اقدامات لازم را انجام دهید.
بهترین راه برای پیشبینی قیمتها، کمک گرفتن از متخصصان و مراجع مربوطه است. این متخصصان در ابتدا قیمتهای محصول را در گذشته بررسی کرده و عواملی که در تغییر قیمتها تأثیر داشتهاند را مورد توجه قرار میدهند.
سپس با مرور اخبار مهم ایران و جهان، تأثیر این اخبار را در پیشبینی قیمتها بررسی میکنند و سپس با استفاده از تحلیل بنیادی و تکنیکال به تحلیل قیمتها میپردازند. تحلیل بنیادی شامل بررسی آمار و عملکرد شرکتها و عوامل تأثیرگذار در بلندمدت است، در حالی که تحلیل تکنیکال با استفاده از چارتهای قیمت به تحلیل قیمتها در کوتاهمدت میپردازد. امروزه برای پیشبینی قیمت آهن، معمولاً از تحلیل تکنیکال و مراجعه به اخبار استفاده میشود.
بررسی روند قیمتی میلگرد طی سالهای اخیر نشان میدهد که این مقطع فولادی همچنان بهعنوان یکی از دماسنجهای اصلی بازار آهنآلات ایران عمل میکند. مسیر کلی قیمت میلگرد صعودی بوده، اما این رشد همواره تحتتأثیر نوسانات نرخ ارز، سیاستهای تنظیمی دولت، میزان عرضه در بورس کالا و وضعیت تقاضای واقعی در بخش ساختوساز، با وقفهها و اصلاحهای مقطعی همراه شده است.
ورود به سال ۱۴۰۵ در شرایطی اتفاق میافتد که بازار فولاد ایران با مجموعهای از عوامل همزمان مواجه است؛ از یکسو فشار تورمی، رشد هزینههای تولید و چالشهای انرژی، و از سویدیگر تداوم رکود نسبی در بازار مسکن و پروژههای عمرانی خصوصی. دادههای معاملاتی ماههای پایانی ۱۴۰۴ نشان میدهد که اگرچه قیمت میلگرد در سطوح بالاتری نسبت به سالهای گذشته تثبیت شده، اما ضعف تقاضا مانع از جهشهای شارپی و پایدار شده است ، موضوعیکه در افت حجم معاملات نقدی و افزایش خریدهای اعتباری قابل مشاهده بود.
با درنظر گرفتن این شرایط، میتوان سه سناریوی اصلی برای قیمت میلگرد در سال ۱۴۰۵ ترسیم کرد؛
در صورتیکه سیاستگذار بتواند نوسانات نرخ ارز را در دامنهای قابل پیشبینی مدیریت کند، محدودیتهای انرژی بهویژه در فصول سرد سال کاهش یابد و پروژههای عمرانی دولتی بهطور مؤثر وارد فاز اجرا شوند، بازار میلگرد میتواند وارد فاز ثبات نسبی شود. در این حالت، قیمت میلگرد با شیب ملایم و متناسب با تورم عمومی اقتصاد افزایش یافته و در بازهای منطقی نوسان خواهد کرد این سناریو به معنای برتری فاکتور تقاضای واقعی بر هیجانات روانی بازار است.
در سناریوی محتملتر، یعنی تداوم شرایط فعلی، میلگرد در سال ۱۴۰۵ با یک روند افزایشی تدریجی اما پرنوسان مواجه خواهد شد. افزایش هزینه مواد اولیه، رشد دستمزدها، فشار هزینههای حملونقل و ادامه سیاستهای انقباضی مالی، باعث میشود قیمتها در مقاطع مختلف سال وارد فاز اصلاح و سپس رشد شوند. در این وضعیت، بازار بیشتر از آنکه به تقاضا واکنش نشان دهد، به انتظارات تورمی و تحولات ارزی حساس خواهد بود.
در صورت بروز شوکهای ارزی، تشدید محدودیتهای صادراتی یا اختلال جدی در زنجیره تأمین انرژی، احتمال جهشهای ناگهانی قیمت میلگرد در سال ۱۴۰۵ وجود دارد. چنین شرایطی معمولاً با کاهش عرضه مؤثر، افزایش رفتارهای سفتهبازانه و خروج بازار از منطق مصرفی همراه میشود، تجربه سالهای گذشته نشان داده که این جهشها اگرچه سریع هستند، اما پایداری بالایی ندارند.
تیرآهن، بهعنوان یکی از محصولات سنگین و پروژهمحور بازار فولاد، معمولاً با تأخیر نسبت به میلگرد به تغییرات قیمتی واکنش نشان میدهد، اما در دورههای کمبود عرضه یا افزایش هزینه تولید، نوسانات آن میتواند شدیدتر و ماندگارتر باشد. بررسی روند قیمتی تیرآهن در حدود ۸ سال گذشته نشان میدهد که این محصول نیز در یک مسیر صعودی بلندمدت قرار داشته، هرچند رکود ساختوساز و کاهش نقدینگی پروژهها، در مقاطع مختلف باعث توقف یا اصلاح قیمتها شده است.
پایان سال ۱۴۰۴ برای بازار تیرآهن با نشانههایی از کاهش عرضه مؤثر، افزایش هزینههای تولید و احتیاط خریداران همراه بوده است. این شرایط، چشمانداز سال ۱۴۰۵ را بهشدت وابسته به وضعیت تولید کارخانههای بزرگ، سیاستهای عرضه در بورس کالا و سطح تقاضای پروژههای عمرانی دولتی میکند بهویژه پروژههای زیربنایی و عمرانی نیمهتمام.
در سناریوی پایه، انتظار میرود قیمت تیرآهن در سال ۱۴۰۵ روندی افزایشی اما ناپیوسته داشته باشد؛ به این معنا که بازار با دورههایی از ثبات نسبی و سپس افزایش قیمت مواجه شود. در صورتیکه ثبات نسبی نرخ ارز حفظ شود و هزینههای تولید با شوک ناگهانی مواجه نشوند، قیمت تیرآهن میتواند در یک کانال مشخص نوسان کند و از جهشهای هیجانی فاصله بگیرد.
در مقابل، اگر عرضه تیرآهن به دلایلی مانند محدودیت انرژی، کاهش تولید یا افزایش صادرات با اختلال مواجه شود، احتمال رشد سریع قیمتها وجود دارد. تجربه سالهای گذشته نشان میدهد که بازار تیرآهن در چنین شرایطی معمولاً با کمبود مقطعی کالا و افزایش فاصله قیمت کارخانه و بازار آزاد روبهرو میشود عاملی که میتواند رفتار احتیاطی خریداران را تشدید کند.
در مجموع، چشمانداز بازار تیرآهن در سال ۱۴۰۵ بیش از هر چیز به سیاستهای کنترلی دولت، وضعیت پروژههای عمرانی و توان تولید فولادسازان بزرگ وابسته خواهد بود؛ عواملی که میتوانند این بازار را از یک مسیر آرام و قابل پیشبینی، به فضایی پرنوسان و غیرقابل پیشبینی سوق دهند.
اگر نرخ ارز همچنان افزایشی باشد و سیاستهای کنترلی شدیدی در بازار اعمال نشود، قیمت آهنآلات از جمله تیرآهن، میلگرد و ورق فولادی روند رو به رشدی را تجربه خواهد کرد. افزایش هزینههای تولید مانند انرژی، حملونقل و حقوق و دستمزد، میتواند عاملی دیگر در افزایش قیمت باشد.
زمانیکه دولت با سیاستهایی مانند مدیریت نرخ ارز، کنترل قیمت در بورس کالا و افزایش عرضه داخلی بتواند بازار را تنظیم کند، احتمال دارد که قیمت آهنآلات در محدوده مشخصی نوسان کند و از رشد شدید جلوگیری شود. البته در این سناریو، رفتار بازار جهانی نیز تأثیر زیادی خواهد داشت.
باتوجهبه روند افزایشی قیمتها در سالهای اخیر و وجود عوامل تورمی، به نظر میرسد که در سال ۱۴۰۵ بازار آهنآلات همچنان تحت فشارهای افزایشی قیمت قرار داشته باشد، مگر اینکه دولت با سیاستهای تنظیمی جدی وارد عمل شود.
در سالهای اخیر و بهویژه در ۱۴۰۴، یکی از برجستهترین عوامل اثرگذار بر بازار آهنآلات ایران نوسانات شدید نرخ ارز بوده است. بازاری که به شدت به دلار وابسته است، چرا که بخش قابلتوجهی از مواد اولیه، تجهیزات، قطعات ماشینآلات و خدمات فنی مورد نیاز تولید فولاد و آهن از خارج کشور تأمین میشود؛ با افزایش قیمت دلار، بهای تمامشده محصولات فولادی نیز بهصورت مستقیم افزایش مییابد. با افزایش نرخ ارز، هزینه خرید مواد اولیه وارداتی که بخش مهمی از زنجیره تولید فولاد را تشکیل میدهد، بهطور معناداری رشد میکند و به تبع آن، قیمت میلگرد، تیرآهن، ورق و دیگر محصولات فولادی در بازار داخلی تحت فشار صعودی قرار میگیرد.
افزایش نرخ دلار نهتنها قیمت مواد اولیه و تجهیزات را گرانتر میکند، بلکه هزینههای انرژی، حملونقل و حتی دستمزد و خدمات مرتبط با تولید را نیز افزایش میدهد؛ زیرا در بسیاری از موارد این هزینهها متأثر از تحولات بازار ارز هستند. این پدیده باعث میشود شرکتهای فولادی، برای حفظ حاشیه سود خود، قیمت فروش محصولات را افزایش دهند و این افزایش به مصرفکنندگان و پروژههای ساختمانی منتقل شود.
علاوهبر اثر هزینهای، نوسانات دلاری میتواند موجب بیثباتی در عرضه و تقاضای بازار نیز شود: با رشد نرخ دلار، تولیدکنندگان تمایل دارند محصولات خود را به بازارهای خارجی عرضه کنند تا از درآمد دلاری بهرهمند شوند، که این امر باعث کاهش عرضه در بازار داخلی و افزایش بیشتر قیمتها میشود. در سویدیگر، مصرفکنندگان و پیمانکاران ساختمانی بهدلیل هزینههای بالاتر، قدرت خریدشان کاهش یافته و جریان تقاضا دچار رکود میشود.
در نتیجه، جهشهای پیاپی در قیمت دلار نهتنها باعث رشد قیمت آهنآلات میشود، بلکه التهابات بازار، کاهش شفافیت قیمتگذاری و بیاعتمادی فعالان اقتصادی را تشدید کرده و پیشبینی روند قیمتها را دشوارتر میسازد شرایطی که در سالهای اخیر بارها در بازار ایران تجربه شده است.
بودجه ۱۴۰۵ ایران در شرایطی تدوین شده است که اقتصاد کشور با تورم بالا، محدودیتهای منابع و چشمانداز رشد اقتصادی ضعیف مواجه است. تحلیلهای اقتصادی نشان میدهد لایحه بودجه بیشتر بر «مدیریت بحران» و پایداری وضعیت فعلی تأکید دارد تا ایجاد تحرکهای ساختاری در اقتصاد.
در این بودجه، نسبت اصلی منابع به مصارف به گونهای طراحی شده که انضباط مالی و مهار کسری بودجه در اولویت باشد، اما در عینحال افزایش محدود حقوق و دستمزدها و اصلاحات مالیاتی میتواند فشارهای تورمی و نابرابریهای درآمدی را تشدید کند. بهعنوان مثال، افزایش حقوق کارکنان بخش عمومی در حدی کمتر از نرخ تورم پیشبینیشده است که میتواند قدرت خرید واقعی خانوارها را کاهش دهد، موضوعی که ممکن است منجر به کاهش تقاضای داخلی کالاها از جمله آهنآلات شود.
یکی از موضوعات بحثبرانگیز در بودجه ۱۴۰۵، اصلاحات در نظام یارانهها و حذف ارز ترجیحی برای برخی کالاهاست. این تصمیمها در صورتیکه بهطور کامل اجرا شود، میتواند منجر به افزایش هزینههای واردات و تولید شود و در کوتاهمدت با افزایش قیمت کالاهای واسطهای از جمله مواد اولیه صنعت فولاد همراه گردد.
از سویدیگر، انتقادات کارشناسی به این بودجه بر این نکته متمرکز است که ساختار آن به جای تمرکز بر تقویت ظرفیت تولید و سرمایهگذاری بر پوشش هزینههای جاری و کنترل بحران تکیه دارد. این رویکرد، در کنار وابستگی بخش قابلتوجهی از بودجه به مالیات و منابع غیرنفتی، میتواند موجب افزایش هزینههای تولید و رکود فعالیتهای صنعتی شود که خود تأثیر غیرمستقیمی بر بازار آهنآلات و پروژههای عمرانی خواهد داشت.
در شرایطیکه دولت قصد دارد تورم را مهار کند و از رشد نامتقارن دستمزدها جلوگیری نماید، اثر بودجه ۱۴۰۵ بر صنایع بهویژه صنایع وابسته به سرمایهگذاری بلندمدت مانند فولاد و ساختوساز میتواند ترکیبی از رکود تقاضا، افزایش هزینههای تولید و فشار بر سرمایهگذاری بخش خصوصی باشد شرایطی که فعالان بازار آهن باید آن را در تحلیلهای خود لحاظ کنند.
باتوجهبه روندهای قیمتی بازار، بهترین زمان خرید آهنآلات در سال ۱۴۰۵ در بازههای اردیبهشت تا خرداد و مهر تا آبان خواهد بود، زمانیکه بازار به ثبات نسبی میرسد و احتمال کاهش قیمتها بیشتر است. در این بازهها، معمولاً هیجانات ابتدایی سال و همچنین فشار تقاضای فصلی کاهش پیدا میکند و بازار وارد فاز منطقیتری از قیمتگذاری میشود. همچنین در این مقاطع، عرضه کارخانهها نسبتاً پایدارتر بوده و شوکهای ناگهانی ناشی از محدودیتهای تولید یا تصمیمات سیاستی کمتر مشاهده میشود.
در مقابل، تابستان بهدلیل افزایش تقاضا و اواخر زمستان بهدلیل رشد قیمتها در پایان سال، دورههای پرریسک برای خرید محسوب میشوند. در فصل تابستان، افزایش پروژههای عمرانی، اوجگیری ساختوساز و همچنین محدودیتهای احتمالی برق صنایع فولادی، میتواند منجربه افزایش قیمتها شود. در ماههای پایانی سال نیز، افزایش هزینههای تولید، تسویه حسابهای مالی شرکتها و رشد انتظارات تورمی، معمولاً باعث فشار صعودی بر قیمت آهنآلات میشود. رصد دقیق بازار، تحلیل نوسانات نرخ ارز و بررسی روندهای جهانی فولاد، عوامل کلیدی برای تصمیمگیری هوشمندانه در خرید آهنآلات خواهد بود ولیکن در کنار این عوامل، توجهبه سیاستهای عرضه در بورس کالا، وضعیت موجودی انبارها و اخبار مرتبط با انرژی و تولید نیز میتواند به خریداران در انتخاب زمان مناسب خرید کمک کند.خریداران حرفهای معمولاً با تقسیم خرید به چند مرحله و پرهیز از ورود هیجانی به بازار، ریسک نوسانات قیمتی را مدیریت میکنند.
آهنآلات در بسیاری از صنایع کشور به عنوان کالایی حیاتی به حساب میآیند. ادامه فعالیت بسیاری از صنایع مانند خودروسازی، مسکن و پتروشیمی به این محصولات وابسته بوده و قیمت آهن کیلویی در محصولات حاصل از این صنایع نیز تاثیرگذار خواهد بود. برآورد و تخمین بهای این مقاطع و اطلاع از قیمت این محصولات در آینده، برای بسیاری از صنایع و افراد اهمیت زیادی دارد.
در این مقاله از آهن آنلاین به پیش بینی قیمت میلگرد و آهن در سال ۱۴۰۵ پرداخته و عوامل موثر بر قیمت این محصولات را مورد بررسی قرار دادیم. ما در مجموعه آهن آنلاین فعالیت خود را در زمینه اطلاعرسانی بازار آهن، از سال ۱۳۸۶ آغاز کردیم و امروزه با فروش انواع میلگرد، آهن، ورق سیاه، نبشی و سایر آهن آلات ساختمانی و صنعتی، اطلاع و بهروزرسانی قیمت محصولات فولادی، درج اخبار لحظهای بازار آهن و ایجاد شبکه اجتماعی منحصربهفرد برای تبادل نظر کاربران سایت آهن آنلاین، آماده خدمترسانی به مشتریان عزیز هستیم.
بازار آهن آلات در آخرین روز تیرماه ۱۴۰۵ در شرایطی به استقبال مردادماه میرود که طی یک ماه گذشته، قیمت اغلب محصولات فولادی تحت تأثیر رشد نرخ ارز و افزایش ریسکهای سیاسی، مسیر صعودی را طی کرده است. بررسی روند قیمت میلگرد، تیرآهن، پروفیل و ورق سیاه نشان میدهد که بازار در تیرماه با وجود دورههایی از ثبات و نوسان، در مجموع با افزایش قیمت مواجه بوده و در اینمیان، نرخ دلار مهمترین محرک صعودی بازار بوده است.
بااینحال، چشمانداز مردادماه با یک ابهام جدی همراه است؛ افزایش تنشها و درگیریهای مستقیم و غیرمستقیم میان ایران و آمریکا و احتمال تشدید یا کاهش این تنشها، همچنان مهمترین متغیر اثرگذار بر انتظارات فعالان بازار محسوب میشود. از ابتدای سال تاکنون نیز بازار چندین بار شاهد افزایش تنش، شکلگیری درگیری، ورود میانجیها و سپس برقراری آتشبس بوده است؛ روندی که باعث شده فعالان بازار نتوانند چشمانداز مشخصی از آینده ترسیم کنند و همین نااطمینانی، رفتار قیمتها را بیش از گذشته به اخبار سیاسی و نرخ ارز وابسته کرده است.
بررسی قیمت میلگرد سایز ۱۸ ذوب آهن اصفهان نشان میدهد این محصول در ابتدای تیرماه با نرخ ۵۸ هزار و ۱۸۱ تومان معامله میشد و در پایان ماه به ۶۵ هزار و ۴۵۴ تومان رسید. بهاینترتیب، قیمت این محصول در طول تیرماه حدود ۱۲.۵ درصد افزایشیافته است. در بازار میلگرد میانه سایز ۱۶ نیز روند مشابهی مشاهده میشود. قیمت این محصول از ۵۹ هزار و ۷۲۷ تومان در ابتدای تیرماه به ۶۶ هزارتومان در پایان ماه رسید که بیانگر رشد حدود ۱۰.۵ درصدی است.
البته روند صعودی قیمت میلگرد در نیمه دوم ماه شدت بیشتری گرفت. برای نمونه، میلگرد ذوب آهن اصفهان در نیمه نخست تیرماه عمدتاً در محدوده ۵۸ تا ۶۰ هزارتومان قرار داشت، اما از ۱۷ تیرماه وارد کانالهای بالاتر شد و در روزهای پایانی ماه تا محدوده ۶۶ هزارتومان پیش رفت. این رفتار قیمتی نشان میدهد که بخش مهمی از رشد بازار در نیمه دوم تیرماه اتفاق افتاده و در صورت تداوم عوامل محرک، احتمال انتقال بخشی از این رشد به مردادماه وجود دارد.
از سوی دیگر، آمار معاملات بورس کالا نیز نشان میدهد در تیرماه ۴۶۳ هزار و ۲۶۰ تن میلگرد عرضهشده و تقاضا به ۴۸۸ هزار و ۷۵۵ تن رسیده است. در نهایت، حجم قراردادهای ثبتشده ۲۴۶ هزار و ۵۱۶ تن بوده که معادل حدود ۵۳.۲ درصد عرضه است؛ بنابراین، اگرچه تقاضای ثبتشده از عرضه فراتر رفته، اما بخش قابلتوجهی از عرضهها به قرارداد نهایی تبدیل نشده است؛ موضوعی که میتواند نشاندهنده محدودیت قدرت خرید واقعی در بازار باشد.
در بازار تیرآهن، رشد قیمت حتی محسوستر بوده است. تیرآهن ذوب آهن اصفهان سایز ۱۸ در ابتدای تیرماه ۱۸ میلیون و ۸۱۸ هزارتومان قیمت داشت و در پایان ماه به ۲۰ میلیون و ۶۳۶ هزارتومان رسید؛ بنابراین، قیمت این محصول در یک ماه حدود ۹.۷ درصد افزایشیافته است.
بااینحال، نقطه اوج رشد تیرآهن نیز در روزهای پایانی ماه رقم خورد؛ بهطوریکه قیمت آن از محدوده ۱۸.۴ میلیون تومان در نیمه نخست تیرماه به بیش از ۲۰ میلیون تومان در روزهای پایانی رسید. در بورس کالا نیز از مجموع ۶۲ هزار و ۸۲۲ تن عرضه تیرآهن، تقاضایی معادل ۱۱۷ هزار و ۸۳۶ تن ثبت شد و حجم قراردادهای نهایی به ۴۹ هزار و ۹۸۴ تن رسید. نسبت قرارداد به عرضه نیز حدود ۷۹.۶ درصد بود که نسبت به میلگرد، از جذب بالاتر عرضهها حکایت دارد.
در بازار پروفیل نیز قیمتها در نیمه پایانی تیرماه وارد مسیر صعودی شدند. پروفیل ۲۰×۲۰ ضخامت ۲.۵ میلیمتر اصفهان از ۱۰۲ هزار و ۲۷۲ تومان در ابتدای ماه به ۱۰۶ هزار و ۸۱۸ تومان در پایان تیرماه رسید؛ یعنی حدود ۴.۴ درصد افزایش. پروفیل ۴۰×۴۰ ضخامت ۲ میلیمتر تهران نیز از ۱۰۱ هزار و ۸۱۸ تومان به ۱۰۵ هزار و ۴۵۴ تومان رسید و حدود ۳.۶ درصد رشد کرد.
در بازار ورق سیاه فولاد مبارکه ضخامت ۲ میلیمتر نیز قیمت از ۱۰۵ هزار و ۹۰۹ تومان در ابتدای ماه به ۱۰۶ هزار و ۶۳۶ تومان در پایان تیرماه رسید؛ هرچند این بازار در طول ماه نوسانات بیشتری را تجربه کرد. نکته مهم اینجاست که در بورس کالا، ورق با ۶۵۰ هزار و ۴۷۰ تن عرضه، ۵۳۸ هزار و ۶۷۶ تن تقاضا و ۴۸۱ هزار و ۴۵۲ تن قرارداد، نسبت قرارداد به عرضه حدود ۷۴ درصد را ثبت کرده است. این ارقام نشان میدهد بازار ورق نسبت به میلگرد از جذب عرضه مطلوبتری برخوردار بوده است.
مهمترین عامل صعود بازار آهن آلات در تیرماه، بدون تردید رشد نرخ ارز بوده است. دلار از ۱۵۸ هزارتومان در ابتدای تیرماه به ۱۹۵ هزارتومان در پایان ماه رسید و در این فاصله حتی تا محدوده ۱۸۹ و ۱۹۵ هزارتومان نیز پیش رفت. بهاینترتیب، نرخ ارز طی یک ماه حدود ۲۳.۴ درصد رشد کرده است.
همین رشد شدید باعث شده قیمت محصولات فولادی نیز با فاصله زمانی کوتاهی تحتتأثیر قرار بگیرد. در واقع، مقایسه روند دلار با قیمت میلگرد و تیرآهن نشان میدهد بخش مهمی از جهش قیمتها در نیمه دوم تیرماه، پس از افزایش نرخ ارز اتفاق افتاده است.
باتوجهبه دادههای تیرماه، میتوان گفت بازار آهن آلات در مردادماه در یک نقطه حساس قرار دارد. اگر تنشهای سیاسی تشدید شود و ریسک درگیری میان ایران و آمریکا افزایش یابد، احتمالاً نرخ ارز نیز تحتفشار قرار خواهد گرفت و این موضوع میتواند موج جدیدی از رشد قیمت را در بازار آهن ایجاد کند. در چنین سناریویی، میلگرد و تیرآهن به دلیل رشد محسوس در روزهای پایانی تیرماه، مستعد ادامه روند صعودی خواهند بود.
در مقابل، اگر مذاکرات و میانجیگریها به کاهش تنش و ایجاد ثبات سیاسی منجر شود، احتمال عقبنشینی نرخ ارز و کاهش هیجان خرید در بازار آهن وجود خواهد داشت. در این حالت، باتوجهبه اینکه در تیرماه بخش قابلتوجهی از تقاضای ثبتشده در بورس کالا به قرارداد نهایی تبدیل نشده، بازار میتواند با کاهش تقاضای سفتهبازانه و اصلاح قیمت مواجه شود.
بااینحال، سناریوی محتملتر برای مردادماه، تداوم نوسان و حرکت نوسانی-صعودی بازار آهن آلات است؛ به این معنا که بازار در کوتاهمدت بیش از آنکه تابع تقاضای واقعی ساختوساز باشد، از تحولات سیاسی و نرخ ارز تأثیر خواهد گرفت. درصورتیکه دلار در محدودههای بالای فعلی تثبیت شود، انتظار کاهش معنادار قیمتها دشوار خواهد بود؛ اما در صورت کاهش تنشهای سیاسی، بازار میتواند بخشی از رشد هیجانی تیرماه را پس بگیرد.
در مجموع، مردادماه برای بازار آهن آلات ماه تعیینکنندهای خواهد بود؛ چراکه از یکسو رشد قیمت دلار و جهش قیمت محصولات فولادی در نیمه دوم تیرماه، زمینه صعود بیشتر را فراهم کرده و از سویدیگر، رکود نسبی تقاضای واقعی و ابهام در وضعیت سیاسی میتواند مانع از تداوم یکروند صعودی قدرتمند شود؛ بنابراین، در شرایط فعلی، بازار آهن در مردادماه بیش از هر زمان دیگری چشم به نرخ دلار و تحولات سیاسی خواهد دوخت و مسیر قیمتها نیز تا حد زیادی از همین دو متغیر تعیین خواهد شد.
"شرکت دمیر تجارت تبریز" میباشد.